دوره آموزش تار در آموزشگاه موسیقی فاتح، برای نوجوانان و بزرگسالانی طراحی شده که میخواهند یکی از اصلیترین سازهای زهی مضرابی موسیقی کلاسیک ایرانی را از پایه یاد بگیرند. مدرس این دوره، وحید بهمن، تار و سهتار را همزمان تدریس میکند و از همان ابتدا تفاوت واقعی این دو ساز خویشاوند را برای هنرجو روشن میکند. کلاسها خصوصی و یکنفره است. مسیر آموزشی از کوک، وضعیت نگهداشتن ساز و مبانی مضرابزنی آغاز میشود و به ریزها، تحریرها و در نهایت آشنایی با گوشههای ردیف موسیقی ایرانی میرسد. در ادامه، تفاوت تار با سهتار، سن مناسب شروع، اشتباهات رایج مبتدیان و برنامه تمرین پیشنهادی آمده است.
تار یکی از اصلیترین سازهای زهی مضرابی موسیقی کلاسیک ایرانی است؛ ساز ششسیمی با کاسه بزرگ و صدایی رسا که هم برای تکنوازی و هم برای اجرای گروهی و همراهی آواز بهکار میرود. به دلیل کاسه بزرگتر و صدای قویتر نسبت به خویشاوندش سهتار، تار معمولاً گزینه اول برای اجرای گروهی و همراهی با آواز است.
این دوره زیر نظر وحید بهمن برگزار میشود؛ مدرسی که تار و سهتار را همزمان تدریس میکند. این یعنی اگر در طول مسیر به سهتار هم علاقهمند شوید، یا بخواهید پیش از انتخاب نهایی این دو ساز خویشاوند را با هم مقایسه کنید، امکان مشورت و حتی تجربه هر دو، بدون نیاز به تغییر مدرس فراهم است.
چون یادگیری تار نیازمند قدرت و استقامت مشخصی در دست چپ برای فشردن سیمها روی دسته است، این دوره برای نوجوانان و بزرگسالان تعریف شده، نه کودکان خردسال.
پیشنیاز خاصی برای این دوره لازم نیست و آموزش از سطح کاملاً مبتدی آغاز میشود. تنها نکته مهم، آمادهبودن برای صرف چند هفته اول روی تمرینهای پایه مضرابزنی و تحمل فشار اولیه سیم روی نوک انگشتان دست چپ است؛ مرحلهای طبیعی که با تمرین منظم برطرف میشود.
آشنایی با اجزای ساز، کوک شش سیم، وضعیت نگهداشتن تار روی سینه و تمرین حرکت پایه مضراب روی سیمهای باز.
آشنایی با پردهبندی دسته تار و تمرین انگشتگذاری دست چپ همزمان با هماهنگی مضراب دست راست.
یادگیری ریز (تکرار سریع و یکنواخت مضراب) و تحریرهای ساده؛ تکنیکهایی که رنگ اصلی صدای تار را میسازند.
آشنایی تدریجی با گوشههای ابتدایی ردیف موسیقی ایرانی و تمرین قطعات ساده در دستگاههای پرکاربرد.
یادگیری روش صحیح کوککردن و اهمیت کوک منظم پیش از هر تمرین.
پایه تمام تکنیکهای بعدی؛ هماهنگی حرکت مضراب با انگشتگذاری دست چپ.
تکرار سریع و یکنواخت مضراب روی یک یا چند سیم؛ یکی از شناختهشدهترین رنگهای صدای تار.
تکنیک تزئینی که به ملودی حالت و بیان موسیقایی خاص موسیقی ایرانی میدهد.
ورود تدریجی به ساختار ردیف موسیقی کلاسیک ایرانی، پایه هر تکنوازی تار.
تمرین همراهیکردن یک خواننده؛ نقش رایج تار در اجراهای گروهی موسیقی ایرانی.
کلاسها خصوصی و یکنفره برگزار میشود و وحید بهمن از همان ابتدا تفاوت واقعی تار و سهتار را برای هنرجو روشن میکند تا مسیر انتخابی او بر پایه شناخت درست باشد، نه تصور کلی که «این دو ساز یکی هستند».
برای مبتدی، تمرین کوتاه و روزانه معمولاً از جلسات پرفشار و نامنظم مؤثرتر است. ساختار پیشنهادی میتواند شامل چند دقیقه کوک و گرمکردن، تمرین مضرابزنی پایه، و در پایان تکرار آخرین گوشه یا تمرین آموختهشده باشد.
در هفتههای نخست، طبیعی است نوک انگشتان دست چپ کمی درد بگیرد؛ این بخشی از فرایند شکلگیری پینه است و با تمرین منظم و بدون فشار زیاد، بهتدریج کاهش مییابد.
اشتباه رایج: فشار بیشازحد مضراب روی سیم برای صدای بلندتر
راهحل: فشار زیاد صدای خشن ایجاد میکند؛ مضرابزنی سبک و یکنواخت، صدای تمیزتر و پایدارتری میسازد.
اشتباه رایج: توقف کامل تمرین بهخاطر درد خفیف نوک انگشتان در هفتههای اول
راهحل: بهتر است بازههای تمرین کوتاهتر و مکررتر شود، نه اینکه تمرین بهطور کامل متوقف شود.
اشتباه رایج: عجله برای رسیدن به ریز پیش از تثبیت مضرابزنی پایه
راهحل: ریز تمیز نیازمند تسلط قبلی بر حرکت پایه مضراب است؛ عجله معمولاً به ریز نامنظم منجر میشود.
اشتباه رایج: کوکنکردن ساز پیش از هر جلسه تمرین
راهحل: نواختن با ساز ناکوک، گوش هنرجو را به فاصلههای نادرست عادت میدهد.
کلاسهای تار آموزشگاه موسیقی فاتح در شوشتر بهصورت حضوری و خصوصی برگزار میشود. ساختار ترمیک دوره امکان میدهد هنرجو در طول یک ترم مشخص، مسیر روشنی از پیشرفت را طی کند.
پاسخ پرسشهایی که هنرجویان معمولاً پیش از ثبتنام در این دوره میپرسند.
دوره آموزش آموزش تار در آموزشگاه موسیقی فاتح به صورت 8 جلسهای و طی یک ترم دو ماه برگزار میشود. کلاس توسط استاد وحید بهمن مدیریت شده و امکان پرداخت نیمترم (ماهیانه) نیز وجود دارد.
کلاس آموزش تار توسط استاد وحید بهمن در روزهای سهشنبه برگزار میشود.
هزینه کامل دوره ۳٬۲۰۰٬۰۰۰ تومان است و امکان پرداخت اقساطی (نیمترم) با مبلغ ۱٬۶۰۰٬۰۰۰ تومان وجود دارد.
تار شش سیم و کاسه بزرگتر دارد و صدای قویتری تولید میکند؛ مناسب اجرای گروهی و همراهی آواز. سهتار سه یا چهار سیم و دسته باریکتری دارد و صدایش نرمتر و مناسب تکنوازی درونیتر است.
این دوره برای نوجوانان و بزرگسالان تعریف شده است، چون فشردن سیمهای تار روی دسته به قدرت دستی نیاز دارد که در کودکان خردسال هنوز شکل نگرفته.
این بازه به تمرین منظم هفتگی بستگی دارد؛ با تمرین مستمر، آشنایی با گوشههای ساده معمولاً طی همان ترم اول ممکن است.
برای تمرین منظم بین جلسات، در دسترس داشتن یک تار لازم است؛ برای راهنمایی درباره انتخاب ساز میتوان پیش از خرید با آموزشگاه مشورت کرد.
آشنایی با هر ساز زهی مضرابی در درک کلی هماهنگی دو دست کمک میکند، اما کوک، پردهبندی و تکنیک مضرابزنی تار کاملاً متفاوت است و نیاز به تمرین مستقل دارد.
کلاسهای تار، مانند سایر دورههای آموزشگاه موسیقی فاتح، خصوصی و یکنفره برگزار میشود.